Hamvraag rond de Hamstraat in Roermond:

Hoe ziet de nieuwe verleiding er uit?

Hamvraag rond de Hamstraat in Roermond:

Hoe ziet de nieuwe verleiding er uit?

Veel Stadslabs zijn ontstaan in tijden van crisis. Tijden van stagnerende projecten waarin top-down ontwikkelingen door gebrek aan middelen plaats maken voor bottom-up initiatieven. Vanuit noodzaak geboren, kenmerken ze zich in deze economisch betere tijden als initiatiefrijke organisaties die zoveel mogelijk creativiteit en daadkracht mobiliseren om tot duurzame gebiedsontwikkeling te komen. Volgens de nieuwe collectieve overtuiging: het publieke belang is het doel, het private belang het vehikel.

Eric Brugman (45) timmert samen met zijn partners Alexander Augustus en Peter Kortekaas sinds 2013 binnen Stadslab Roermond hard aan de weg om deze overtuiging te doen wortelen. De drie Roermondse architecten vinden dat Roermond zichzelf net als veel andere steden in Limburg nog steeds te afhankelijk maakt van marktpartijen. “Vastgoedeigenaren die in deze tijd nog uitsluitend vanuit hun private belang handelen, doen zichzelf tekort”, stelt Eric Brugman vast. “Waar winkelpanden in van oudsher populaire winkelgebieden door schaarste ooit nog lucratieve investeringen waren, is het tij op veel plekken nu gekeerd. De uitdaging zit hem nu vooral in het her- en opwaarderen van winkelgebieden door nieuwe functies toe te voegen aan deze gebieden. Kortgezegd: waar in een bepaald stadsdeel shoppen ooit de hoofdmoot vormde van de activiteiten, kunnen woon-, onderwijs-, cultuur- en zorgvoorzieningen nu het verschil maken tussen een onaantrekkelijk en een verleidelijk gebied. Om het verschil te maken, mogen het fysieke en sociaalmaatschappelijke domein elkaar dus weer gaan overlappen.“

VEEL SCHOUDERS

So far so good. Om een binnenstad op een slagvaardige manier aantrekkelijk te maken, zijn dus veel schouders nodig die dragen: de gemeente, eigenaren, bewoners, ondernemers, hun belangenorganisaties en investeerders om er maar een paar te noemen. “Als je naar een winkelstraat als de Hamstraat in Roermond kijkt, weet je dat we voor een uitdagende inhaalslag staan”, vervolgt de bouwmeester. “De schade hier heeft zich vanuit een geleidelijk proces voltrokken en is nu pijnlijk zichtbaar in leegstaande panden, achterstalligheid en winkelgevels die afbreuk doen aan de historische waarde van het gebouw waar ze in gevestigd zijn. Dit karakter- en kwaliteitsverlies voor zo’n gebied maak je niet goed met alleen investeerders en creatieve ondernemers. Daar heb je een gezamenlijke stip op de horizon voor nodig. Een concreet beeld van hoe je een gebied wil inrichten zodat het weer maatschappelijke meerwaarde krijgt. Hoe meer betrokken partijen hierin participeren, des te meer kans van slagen er is op een duurzame vernieuwing. Je zou het kunnen zien als een complexe puzzel die zich alleen laat oplossen door gezamenlijk de stukken in te brengen en neer te leggen. In winkelgebieden als de Hamstraat in Roermond zou je dan als eindresultaat een puzzel hebben waarin taferelen zichtbaar zijn van bijvoorbeeld kopen, maken en wonen.” Hoe zou dit stukje Roermond eruit komen te zien als de monumentale panden ook op de begane grond hun historische waarde en schoonheid konden onthullen? Als in diezelfde panden ambachtelijke ondernemers konden laten zien hoe ze hun producten met passie vervaardigen en bereiden? Als diezelfde ondernemers na sluitingstijd op de bovenverdieping van hun welverdiende vrijetijd konden genieten? En hoe zou dit toeristen ertoe bewegen om een stukje van dit Roermond te beleven? Als je je fantasie er op loslaat, kom je al snel tot de conclusie dat er mogelijkheden te over zijn.

PLAN

Maar als het allemaal zo simpel lijkt, waarom hebben we deze beweging met z’n allen dan nog niet gemaakt? Brugman: “Het succes van zo’n verandering valt of staat in belangrijke mate met een overheid die mensen de gelegenheid moet geven de eerste stappen te kunnen zetten. Als er eenmaal beweging is, gaat de sneeuwbal vanzelf rollen, daar geloof ik heilig in. Belangrijk is dan wel dat er eerst een concreet plan komt. Een plan waaraan bewoners, investeerders, bestuurders, eigenaren en andere nauw betrokken partijen gestalte geven. Zodra je kunt gaan inzetten op een goed en breed gedragen plan, kun je ermee naar de Provincie. Dat vergroot de kansen op financierbaarheid enorm. Het draait allemaal om goede ideeën. Door kleine ambachtelijke ondernemers in een uitnodigende winkelruimte ‘custom made’ producten te laten aanbieden en klanten een kijkje in hun keuken te bieden. Dát is beleving. En zo kun je concurreren met andere steden met grote winkelketens. Het spreekt voor zich dat om daar te komen, een strakke regie nodig is en het vermogen om los te komen van papier.”

VERLEIDELIJKE STATUS

Stadslab Roermond ontleent haar bestaansrecht vooral aan een maatschappelijke benadering waarbij een zorgvuldige analyse van de opgave, de locatie, de context en vooral ook alle betrokkenen centraal staat. “Zo waken we ervoor om niet te vervallen in het te snel maken van plannen en investeren hierin, zoals traditionele partijen dit doen. In plaats hiervan steken we veel tijd en energie in de communicatie met iedereen die bij een bepaald ontwikkelgebied betrokken is. We willen met nadruk verbinden. Groot en klein, stad en inwoner, opgave en locatie. Dat is de grote kracht en meerwaarde bij het ontwikkelen en uitvoeren van een integrale ruimtelijke visie. Dat is hoe we de Hamstraat in Roermond z’n verleidelijke status weer kunnen teruggeven.”

!

HENK SCHMITZ

µ

LAURENS EGGEN



!

HENK SCHMITZ

µ

LAURENS EGGEN



stadslabroermond.nl